![Đối với hầu hết mọi người, yếu tố di truyền là nguyên nhân chính dẫn đến việc bạc tóc - Ảnh: Discover Magazine](https://cdn.tuoitre.vn/thumb_w/1200/471584752817336320/2024/8/14/cang-thang-co-thuc-su-khien-toc-bac-di-1723645067875714900288.jpeg)
Đối với hầu hết mọi người, yếu tố di truyền là nguyên nhân chính dẫn đến việc bạc tóc - Ảnh: Discover Magazine
Nhưng nếu đào sâu vào nghiên cứu, bạn sẽ thấy rằng có rất ít nghiên cứu về chủ đề này. Và trong khi một số nghiên cứu đã tìm thấy mối liên hệ giữa tóc bạc sớm và căng thẳng thì không có nghiên cứu nào chứng minh được mối liên hệ này.
Khoa học về căng thẳng và tóc bạc
"Vẫn còn nhiều điều chúng ta chưa biết", tiến sĩ Paradi Mirmirani, bác sĩ da liễu tại Trung tâm Y tế Kaiser Permanente Vallejo ở Bắc California cho biết.
Trước đây, các nhà nghiên cứu đã yêu cầu những người tham gia điền vào bảng câu hỏi về màu tóc và mức độ căng thẳng của họ, sau đó, các nhà khoa học sẽ xem liệu có thể liên kết chúng hay không.
Ví dụ, trong một nghiên cứu được công bố vào năm 2016, các nhà khoa học đã khảo sát hơn 1.100 thanh niên Thổ Nhĩ Kỳ và phát hiện ra rằng 315 người báo cáo tóc bạc sớm có mức độ căng thẳng cao hơn những người không bị.
Những người bị bạc tóc sớm cũng có tiền sử sử dụng rượu và mắc bệnh mãn tính, và họ có cha mẹ bị bạc tóc từ sớm.
Nhưng một nghiên cứu trên chuột được công bố vào năm 2020 đã đưa nghiên cứu này tiến thêm một bước. Trong đó, các nhà nghiên cứu đã gây căng thẳng cho chuột theo nhiều cách khác nhau, gồm cả việc tiêm cho chúng một loại hóa chất giống như ớt cay, gây ra phản ứng "chiến đấu hoặc bỏ chạy".
Điều này khiến chúng giải phóng hormone căng thẳng norepinephrine, từ đó làm cạn kiệt các tế bào gốc trong nang lông, liên quan đến việc thêm sắc tố vào lông chuột. Sau đó, lông mọc lên màu xám.
Các nhà nghiên cứu cũng đã chứng minh tác động tương tự của mức norepinephrine cao đối với tế bào gốc của con người trong phòng thí nghiệm, điều này ủng hộ ý tưởng rằng hormone căng thẳng có liên quan đến việc bạc tóc ở người, giáo sư Ya-Chieh Hsu, giáo sư sinh học tái tạo và tế bào gốc tại Đại học Harvard, và là một trong những tác giả của nghiên cứu này, cho biết.
Nhưng các nghiên cứu về chủ đề này rất khó thực hiện trên người, vì các nhà nghiên cứu không thể tạo ra các phản ứng căng thẳng cao một cách nhân tạo ở con người như họ có thể làm ở động vật hoặc tế bào, tiến sĩ Hsu nói.
Căng thẳng đóng vai trò gây bạc tóc
Tuy nhiên, một nghiên cứu nhỏ trên người được công bố vào năm 2021 vẫn tiến xa câu chuyện này. Các nhà nghiên cứu đã nhổ nhiều sợi tóc khác nhau từ 14 tình nguyện viên có ít nhất một phần tóc bạc.
Một số sợi tóc đã bạc hoàn toàn, một số sợi tóc bạc một phần và một số không bị bạc. Sau đó, các nhà khoa học đã tạo ra hình ảnh kỹ thuật số có độ phân giải cao của các sợi tóc và tính toán thời điểm mỗi sợi bị bạc dựa trên ước tính về tốc độ mọc tóc.
Họ cũng yêu cầu những người tham gia lập biểu đồ về những trải nghiệm căng thẳng trong năm qua trên một dòng thời gian và xếp hạng chúng từ ít căng thẳng nhất đến căng thẳng nhất. Các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng khi một sợi tóc trở nên bạc, thường trùng với khoảnh khắc căng thẳng nhất trong năm trước của tình nguyện viên đó.
Đây là lần đầu tiên một nghiên cứu liên kết các sự kiện căng thẳng cụ thể với thời điểm chính xác mà tóc bắt đầu bạc, Martin Picard, phó giáo sư y học hành vi tại Đại học Columbia và là một tác giả của nghiên cứu này, cho biết.
Nghiên cứu đã cung cấp "bằng chứng thực tế đầu tiên cho thấy có lẽ căng thẳng thực sự đóng một vai trò đối với một số người", tiến sĩ Victoria Barbosa, phó giáo sư da liễu tại Đại học Chicago, chia sẻ.
Nếu các nghiên cứu sơ bộ như vậy tiếp tục xác định các thay đổi liên quan đến căng thẳng gây ra tóc bạc thì một ngày nào đó có thể dẫn đến các phương pháp điều trị có thể tái tạo màu tóc, tiến sĩ Mirmirani cho biết. Nhưng chúng ta vẫn cần nhiều nghiên cứu hơn và lớn hơn trên con người để xác nhận các liên kết này, tiến sĩ Barbosa nói.
Nghiên cứu trong tương lai cũng có thể giúp giải thích tại sao căng thẳng lại liên quan đến việc bạc tóc ở một số người mà không phải ở những người khác, tiến sĩ Sindhuja Sominidi Damodaran, bác sĩ da liễu tại Mayo Clinic ở thành phố Rochester, bang Minnesota, cho biết.
Cũng còn quá sớm để biết liệu giảm căng thẳng có thể làm chậm lại hoặc đảo ngược việc bạc tóc sớm hay không.
Các nguyên nhân khác gây ra tóc bạc
Đối với hầu hết mọi người, yếu tố di truyền là nguyên nhân chính dẫn đến việc bạc tóc, tiến sĩ Barbosa cho biết. Nếu bạn có cha mẹ bạc tóc từ sớm, khả năng cao là bạn cũng sẽ như vậy.
Một số tình trạng y tế nhất định có thể khiến tóc mất sắc tố sớm, tiến sĩ Barbosa nói thêm. Chúng bao gồm bệnh bạch biến, khiến các mảng da mất màu và rụng tóc từng mảng.
Tuyến giáp hoạt động quá mức hoặc hoạt động kém và các phương pháp điều trị hóa trị cũng có thể góp phần gây ra tóc bạc sớm, tiến sĩ Damodaran nói. Thiếu sắt, canxi, vitamin B12 và D cũng có liên quan đến việc tóc bạc sớm, bà nói thêm; bên cạnh béo phì và hút thuốc.