Trong mỗi gia đình, phụ nữ thường là người trực tiếp tham gia nấu nướng, dọn dẹp và quản lý rác sinh hoạt. Chính vì vậy, họ giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc phân loại và xử lý rác tại nguồn, nhất là rác hữu cơ từ bếp ăn hằng ngày.

Thực tế cho thấy, rác hữu cơ nếu không được xử lý kịp thời sẽ nhanh chóng gây mùi hôi, thu hút côn trùng và trở thành nguồn phát thải khí nhà kính khi bị chôn lấp. Việc ứng dụng men vi sinh bản địa giúp rác hữu cơ được xử lý theo hướng hiếu khí, hạn chế mùi hôi và đảm bảo vệ sinh môi trường sống.

Với quy trình đơn giản, dễ thực hiện, phụ nữ có thể ủ rác bếp thành phân bón hữu cơ ngay tại gia đình. Nhiều hộ dân cho biết, nhờ sử dụng phân hữu cơ tự ủ, họ chủ động hơn trong trồng rau sạch, giảm chi phí sinh hoạt và nâng cao chất lượng bữa ăn.

Không chỉ mang lại lợi ích trong phạm vi gia đình, vai trò của phụ nữ còn được phát huy thông qua các mô hình do hội phụ nữ và các đoàn thể địa phương triển khai. Tại nhiều địa phương, các lớp tập huấn, hướng dẫn sử dụng men vi sinh bản địa đã giúp phương pháp xử lý rác hữu cơ được lan tỏa rộng rãi, từng bước hình thành thói quen phân loại rác tại nguồn trong cộng đồng.

Theo các chuyên gia môi trường, khi rác hữu cơ bị chôn lấp, quá trình phân hủy yếm khí sẽ sinh ra khí metan – loại khí gây hiệu ứng nhà kính có cường độ mạnh hơn nhiều lần so với CO₂. Việc xử lý rác hữu cơ bằng men vi sinh bản địa giúp hạn chế phát sinh khí metan, qua đó góp phần giảm phát thải khí nhà kính và ứng phó với biến đổi khí hậu.

Bên cạnh đó, việc sử dụng phân bón hữu cơ từ rác thải sinh hoạt còn giúp giảm phụ thuộc vào phân bón hóa học, cải thiện chất lượng đất và phục hồi hệ sinh thái đất, góp phần tăng khả năng hấp thụ carbon trong sản xuất nông nghiệp.

Từ các mô hình thí điểm ban đầu, men vi sinh bản địa đang chứng minh tính khả thi trong xử lý rác hữu cơ và hỗ trợ phát triển nông nghiệp bền vững. Việc nhân rộng mô hình không đòi hỏi đầu tư lớn về cơ sở vật chất, mà trọng tâm là nâng cao nhận thức, đào tạo kỹ thuật và xây dựng thói quen xử lý rác tại nguồn cho người dân.

Các chuyên gia cho rằng, khi phụ nữ được phát huy đúng vai trò trong xử lý rác hữu cơ, rác thải sinh hoạt sẽ không còn là gánh nặng mà trở thành nguồn tài nguyên phục vụ kinh tế tuần hoàn, góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững về môi trường, xã hội và khí hậu.

Xu hướng men vi sinh rác hữu cơ